De spoor-barrière opruimen: wat mag/moet kwaliteit kosten?
De gemeenteraad kiest in januari 2026 hoe we straks wonen, werken en reizen in de spoorzone tussen station Noord en station Randwyck. Daar is een plan voor gemaakt dat belangrijke zaken voor een groot gebied regelt, daarom noemt de stad het plan ‘Grand Mstrgt’. En Wyckerpoort is een belangrijk onderdeel. Reis mee langs de ideeën van de gemeente en haar adviseurs.
Die spoorzone, wat is dat?
Dat is het gebied tot op 1,5 kilometer afstand van het spoor. In dat gebied liggen Limmel aan de Maas, Sphinxkwartier, Wyck, Sint Maartenspoort, Randwyck (Brightlands), Geusseltpark en Wyckerpoort.
Je zegt dat het gaat om wonen, werken, reizen. Hoe zit dat?
Er zijn afspraken om woningen en kantoren te bouwen. Werken en wonen moet er fijn zijn en zo worden geregeld dat welvaart er voor iedereen is. De nieuwbouw wordt groen en milieuvriendelijk verwarmd met warmte van bedrijven.
En het denken over het spooremplacement begon jaren eerder want de stad wil de barrière opruimen die de sporen vormen tussen de binnenstad en de oostelijke wijken oplossen.
Wie hebben die bouw-afspraken gemaakt?
Rijk, provincie en 6 Limburgse Intercity-steden (ook Maastricht) hebben in 2024 afgesproken dat ze in die steden flink woningen gaan bouwen rondom de stations. Maastricht tekende voor de bouw van circa 8.000 woningen. Die moeten vóór 2040 klaar zijn.
Wat gaat dit betekenen voor Wyckerpoort?
Er worden in Wyckerpoort meer dan 1.400 woningen gebouwd (meer op de themapagina bouwen). Naast de bekende bouwplekken (Mosaïek, Cour, KPN-terrein) wordt er aan de Meerssenrweg-kant gebouwd. Andere bouwplekken zijn het Zinkwit-terrein in Limmel, de Griend en de Geusselt-omgeving
Bouwen langs de Meerssenwerweg. Waar dan?
Aan de kant van de Meerssenerweg worden zo’n 8 rangeer-sporen opgeruimd. Daardoor komt tussen het seinhuis op het spoorterrein en de overweg Duitsepoort veel ruimte vrij.
En dan, wat gaat er gebeuren er met die ruimte?
Specialisten van de gemeente en twee adviesbureaus hebben vier mogelijke oplossingen op tafel gelegd. Daar mag de gemeenteraad uit kiezen. Dit zijn de voor Wyckerpoort belangrijke ideeën uit de vier scenario’s:
De P&R-parkeergarage aan het Stationsplein en de Parallelweg verhuist naar de ruimte die naast de Meerssenerweg vrijkomt door het opruimen van sporen.
Het groene glazen entree-gebouw wordt vervangen.
De passerelle wordt vervangen of er komt een voetgangerstunnel naar de perrons.
Er wordt een nieuwe loop-fietsbrug gebouwd over de sporen tussen Sint Maartenslaan en Professor Nypelsstraat.
Lees mee, dit zijn de vier scenario’s.
Scenario 1. Bruggen voor voetgangers en fietsers
Waar?
Bruggen: Sint Maartenslaan - Prof Nypelsstraat en een nieuwe passerelle over de sporen naar de Meerssnerweg.
Wat zijn de voordelen?
-Uiteraard-: een betere verbinding over spooremplacement.
Sluit aan op bestaande wegen.
Is de goedkoopste oplossing.
Wat zijn de nadelen?
De brug over de sporen die overblijven na de opruim-actie is circa 6.50 meter hoog vanwege de bovenleidingen. Fietsers moeten die hoogte overwinnen door hellingbanen op te fietsen. Voetgangers moeten via een trap 6,50 meter omhoog.
Voor rolstoelen, kinderwagens, scootmobielen en voetgangers met een beperking zijn liften aan beide zijden van de brug en passerelle een noodzaak.
De brug alleen voor fietsers en voetgangers, geen oplossing voor autoverkeer.
Wat gaat het kosten?
De gemeente schat 188 tot 244 miljoen euro.
Opmerkingen
Biedt geen oplossing voor autoverkeer oost-west.
Hoogte van de brug is lastig.
Scenario 2. Een betonplaat als plein over de sporen
Waar?
De plaat overspant de sporen die overblijven tussen stationsgebouw en de oostkant waar een nieuw entreegebouw komt. De plaat vormt uiteindelijk een plein en is tientallen meters breed. Inmiddels is duidelijk dat dit scenario’s niet doorgaat vanwege de nadelen.
Wat zouden de voordelen zijn?
Biedt voetgangers veel ruimte.
Wat zijn de nadelen?
Net als bij de bruggen: je moet minstens 6.50 meter omhoog omdat onder de plaat de sporen en hun bovenleiding liggen.
Met de plein-plaat los je het barrière-probleem op één plek op. Dit scenario kan niet zonder scenario 1 want er zijn op andere plekken bruggen nodig voor voetgangers en fietsers.
Wat gaat het kosten?
Gemeente: ‘Ingewikkeld en duur’. Dan gaat het over de plein-plaat. Daar komen de kosten van minstens twee bruggen nog bij.
Opmerkingen
Kunnen fietsers ook via het plein oversteken?
Biedt geen oplossing voor autoverkeer oost-west.
Scenario 3. Een tunnel onder de sporen voor voetgangers
Waar?
Tussen de centrale hal van het station en de Meerssenerweg.
Wat zijn de voordelen?
Gemeente: ‘Geeft met ‘aantrekkelijke ingangen een kwaliteitsimpuls aan omgeving’.
Wat zijn de nadelen?
Geen oplossing voor fietsers van en naar Wyckerpoort, de tunnel is alleen voor voetgangers.
Hoe prettig is een tunnel ’s avonds en ’s nachts voor de voetgangers?
Is de tunnel binnen de kortste keren ook slachtoffer van de grafitti-woede?
Wat gaat het kosten?
Duurder dan de bruggen, goedkoper dan een plein-plaat of spoortunnel. Daar komen de kosten van minstens twee bruggen nog bij.
Opmerkingen
Biedt geen oplossing voor autoverkeer oost-west.
Naast de voetgangerstunnel zijn op andere plaatsen nog bruggen nodig.
Scenario 4. Een tunnel voor de treinen
Waar?
Vanaf het seinhuis aan de noordkant van het emplacement tot voorbij de overweg Duitsespoor gaan de treinen ondergronds. De tunnel ligt direct aan de spoorkant van het stationsgebouw.
Wat zijn de voordelen?
Betere en gemakkelijkere verbindingen voor voetgangers en fietsers want gelijkvloers.
Ruimte voor oost-west-verbindingen voor auto’s.
Sterke verbetering voor de omgeving van het station.
De overwegen Duitsepoort en Ariënsstraat vervallen.
Opmerkingen
Gemeente: ’Zeer dure oplossing’ (gaat 1,6 miljard euro kosten denkt de gemeente).
Je hebt het over 4 scenario’s maar ik zie op tekeningen ook nieuwe lijntjes bij de fietstunnel van de Scharnerweg. Hoe zit dat?
De bestaande tunnels voor voetgangers en fietsers onder de Scharnerweg moeten beter, dat is belangrijk zegt de gemeente. Op de tekeningen zie je een nieuwe inrit vanaf de Bloemenweg/Duitsepoort en een nieuwe fietstunnel tussen de weg Duitsepoort en de Bloemenweg.
Nog even over dat verkeer. Volgens mij gaat het flink drukker worden.
Ja. In de plannen staat dat de P&R verhuist naar de oostkant van het station. En er wordt flink gebouwd op het terrein dat vrijkomt.
Ik bedoelde niet alleen de drukte op het station.
Op straat wordt het ook flink drukker als je dat bedoelt. Want in alle vier scenario’s komt alle verkeer via de nieuwe weg aan de Wyckerpoort-kant langs de sporen uiteindelijk uit op de Meerssenerweg en de overweg Duitsepoort. Daar wachten de flessenhalzen: de aansluiting op de Noorderbrug en de overweg die elk uur zo’n 17 minuten dicht is.
Dat plan om de treinen en perrons onder de grond te leggen, is dat begraven?
Het lijkt er inderdaad op. Misschien omdat de specialisten er weinig aandacht aan besteden. De eerste en laatste reactie van de gemeente is: mooi plan maar erg duur en dus niet haalbaar.
Nou is duur een relatief begrip want hoeveel krijg je terug voor je geld? Feit is dat het plan ‘Rond het spoor’ van Jo Coenen en Luc Soete met kop en schouders boven alle andere mogelijkheden uitsteekt omdat het voor alle problemen een comfortabele oplossing biedt.
De zeer interessante vraag is: wat staat op het schermpje van de rekenmachine als straks de prijs van alle mogelijkheden is uitgerekend? Pas dan kun je de kosten & opbrengsten vergelijken. Met als toetje die hele grote vraag voor tout Grand Mstrg: hoeveel mag kwaliteit kosten?