Deltaplan voor de ouderenzorg start proef in Wyckerpoort en Wittevrouwenveld
Elke oudere wil in Wyckerpoort blijven wonen. Hoe regelen we dat samen?
Marjolein Wassenberg en Jeroen Wijckmans trokken in maart trokken met een bus, koffie en vlaai door de buurten, op zoek naar buurtbewoners op om te horen waar behoefte aan is.
Wyckerpoort en Wittevrouwenveld zijn twee van de wijken waar een brede coalitie van instellingen en organisaties een nieuwe aanpak op het gebied van wonen, welzijn en zorg voor ouderen start. Centraal staat de wens van de ouderen om zo lang mogelijk zelfstandig te blijven wonen in de eigen buurt.
Wie in de toekomst van de zorg voor ouderen kijkt, ziet donkere wolken:
dubbel zoveel ouderen die langer leven,
te weinig personeel in de zorg,
tekort aan woningen die geschikt zijn voor ouderen die zorg nodig hebben,
gebrek aan geld.
Het gaat echt vastlopen, is dan ook de onvermijdelijke conclusie. Met dat beeld voor ogen hebben tientallen instellingen op het gebied van wonen, welzijn en zorg samen een plan gemaakt dat oplossingen moet bieden. Marjolein Wassenberg (zorgorganisatie Envida) en Jeroen Wijckmans (welzijnsorganisatie Trajekt) van coördineren samen de uitvoering van het Delta-plan in Wyckerpoort en Wittevrouwenveld. Zij leggen uit wat het plan betekent voor de ouderen van nu en morgen.
Wat moet het Deltaplan opleveren?
Het grote doel is te bereiken wat alle ouderen steeds opnieuw zeggen: ze willen zelfstandig blijven wonen in hun eigen buurt, ook als ze zorg nodig hebben. En dat is precies wat het Deltaplan als doel heeft: ouderen helpen om zo lang mogelijk thuis te blijven wonen in de eigen buurt. Tegelijk moet de zorg voor ouderen minder geld gaan kosten. Ook speelt een rol dat de zorg steeds meer onder druk staat. Als er meer ouderen komen. Die zorg nodig hebben zijn er niet genoeg zorgmedewerkers.
Wat is er nieuw in het Deltaplan?
Zo lang mogelijk thuis wonen is een flinke opdracht die leidt tot een nieuwe koers in de zorg voor ouderen en in het leven van de oudere zelf. Dit is er nieuw:
1. Naar woonzorg-zones
Alle organisaties die betrokken zijn bij wonen, welzijn en (gezondheids)zorg in de buurt werken samen. De woningcorporaties zorgen voor betaalbare woonruimte die geschikt is voor ouderen. Dus geen trappen of drempels maar wel bijvoorbeeld ruimte voor een rollator of rolstoel. De oudere kan van zijn of haar woning met een trap verhuizen naar een appartement in de buurt dat geschikt is voor mensen die zorg nodig hebben. En de nieuwe woonplek ligt zoveel mogelijk in een straal van 10 minuten lopen rond voorzieningen als winkels, buurthuis of andere ontmoetingsplekken en zorgvoorzieningen. Zo'n concentratie heet woonzorg-zone.
2. Oudere, kijk vooruit
De oudere wordt aangemoedigd en met aanbod geholpen om zoveel mogelijk zelfstandig te blijven wonen met een netwerk van familie en vrienden. Vooruit kijken is de tip van Marjolein: 'Zorg dat je niet wordt overvallen door ontwikkelingen, kijk vooruit naar jouw toekomst als oudere.' Jeroen: 'Nu nog zie je die Envida-autootjes rijden. Over een aantal jaren moet je zelf kunnen regelen dat je mensen om je heen hebt die jou kunnen helpen als het nodig is.'Dat vraagt dat de oudere in actie komt en beweegt: wandelen en bijvoorbeeld gym voor senioren. Ouderen worden ook gestimuleerd om mee te doen aan activiteiten in de buurt. Waar mogelijk zorgt de oudere voor zichzelf en de partner.
3. Meer voor elkaar doen
(Nog) meer dan nu - is de hulp nodig van mantelzorgers, familie, buren of andere vrijwilligers. Marjolein: 'Mensen zullen dingen voor elkaar moeten doen.' De mantelzorger krijgt steun van de professional die de mantelzorger leert hoe te helpen. De hulp van vrijwilligers is nodig om het tekort aan professionele hulp en om de kosten van de ouderenzorg te beperken.
4. Hulp van de techniek
Nieuwe techniek wordt ontwikkeld om zelfstandig wonen makkelijker te maken. Van slimme hulpmiddelen voor het aantrekken van steunkousen tot bediening op afstand van de voorzieningen in huis via telefoon of tablet. In de Croonenhoff in Heer wordt een ruimte ingericht die toont wat er nu op dit gebied mogelijk is.
5. Krachten bundelen
De professionals werken vanuit wonen, welzijn en vooral zorg samen en zijn er ook straks als ondersteuner van de mantelzorger. De professionals maken stappen door het Delta-plan ziet Jeroen: 'Door deze samenwerking weet je elkaar gemakkelijk te vinden, dat is nu al de winst. En dat we onze krachten bundelen, maakt dat we elkaar versterken.'
De wijk in met koffie en vlaai
Jeroen Wijckmans en Marjolein Wassenberg trokken in maart 2026 per Servatius-bus met koffie en vlaai door de beide buurten om ouderen te vragen wat zij zelf willen. Dat levert tot dusver geen verrassingen op. Jeroen: 'De oudere wil niet weg uit de wijk. Die wil ook best kleiner gaan wonen. Maar is dat betaalbaar, daar lopen mensen tegenaan. Dat horen wij van veel mensen.' De eerste ideeën zijn er ook al. Marjolein: 'Er zijn bijvoorbeeld scholen met een keuken, daar zouden ouderen misschien samen kunnen koken en eten, dat biedt ook een stuk gezelligheid'.
Komen er woonzorg-zones in Wittevrouwenveld en Wyckerpoort?
Wittevrouwenveld en Wyckerpoort zijn aangewezen als woonzorg-zones. Daar is een lokale coalitie aan de slag. Tot halverwege 2026 wordt bekeken waar de ouderen in Wyckerpoort en Wittevrouwenveld behoefte aan hebben. Tegelijk wordt op een rij gezet wat er al is en wat er nog ontbreekt.
Het Trefcentrum aan de Edisonstraat lijkt, samen met appartementen, winkels en gezondheidszorg op en bij het Voltaplein, een zekere keuze als onderdeel van de woonzorg-zone.
Ook Wyckerpoort is een woonzorg-zone maar daar moeten verschillende voorzieningen) zoals een ontmoetingsruimte, red.) nog worden geregeld.
'Ontmoeten is een hele belangrijke'
Waar voor Wyckerpoort dus onder andere naar wordt gekeken, zijn ontmoetingsruimtes. Marjolein: 'Elkaar ontmoeten is een hele belangrijke in deze wijk.' Nu is er heel bescheiden qua omvang buurthuiskamer De Kern. Meer lijkt wenselijk en er lijken mogelijkheden. Een daarvan is het vroegere noodkerkje in de Professor Mullerstraat, dat zou een ontmoetingsruimte voor de buurt kunnen worden. In de vernieuwde Koepelhof komt straks de ontmoetingsruimte terug.
De volgende stap
Na de verkenning in de buurten en overleg van de partners in het Deltaplan moet in juni onder meer een overzicht op tafel liggen van de behoefte bij de ouderen in de twee wijken. Daarna wordt na de zomer van 2026 beslist wat de volgende stappen worden in de uitvoering van het Deltaplan voor Wittevrouwenveld en Wyckerpoort: een checklist maakt duidelijk wat er al is en wat er nog ontbreekt. Het commando 'aan de slag' is de volgende stap zodat begin 2027 de woonzorg-zones zijn gestart en stap voor stap kunnen worden uitgebouwd.
De Koepelhof, verzorgingstehuis dat ook voorzieningen biedt aan de ouderen die in de woningen rondom wonen.
Het zogeheten Deltaplan wordt in Zuid-Limburg getest op bruikbaarheid omdat hier het aantal ouderen de komende jaren het meest groeit. Tegelijk neemt het aantal jongeren af en dus ook het aantal mensen dat in de ouderenzorg zou kunnen werken. Ook het geld speelt een rol: het rijk wil dat de zorg juist minder gaat kosten dan nu. In het plan werken zorg (bijv. Envida, Sevagram), welzijn (Trajekt), Mantelzorg, huisartsen en woningcorporaties samen. De proef wordt betaald door CZ en VGZ.
> In 2040 wonen in Wittevrouwenveld bijna 2.000 ouderen (nu 980)
Beeldmerk van het Deltaplan Maastricht-Heuvelland met de logo’s van de organisaties en instellingen die meedoen.